تنها واردات چاره كمبود گندم نيست

پرده اول- داخلي- منزل     خانم خانه: اين چه جور نونيه خريدي؟! آيا ترديد به نان نگاه مي‌كند]، نگفتم نون سنگك بگير؟ اصلا اسم اين نون چيه؟     آقاي خانه: اين نون هم سنگكه، اما به روش صنعتي تهيه شده و در آن بهبوددهنده به كار رفته‌، تازه دورريز نداره از معطلي صف هم خبري نيست.     خانم خانه [با تحكم، آمرانه]: اما سنگكي سركوچه يك چيز ديگر است. امروز كه گذشت اما از دفعه ديگه همونو بگير.     راوي: 95 درصد نان مصرفي كشور در كارخانه‌ها و كارگاه‌ها و تنورها به صورت سنتي توليد و تنها 5 درصد نان مورد نياز سراسر كشور به روش جديد تهيه مي‌شود. (توليد صنعتي)     پرده دوم- داخلي- نانوايي     آقاي خانه [در حال كندن سنگ از روي نان]: آقا شاطر بالاغيرتا يه كمي حرارتو كم كن اين نون جزغاله شد.     شاطر [در حال گذاشتن خمير روي تخته نانوايي]: خودت گفتي برشته بشه.     آقاي خانه: گفتم برشته، نه زغال!     شاطر: چه كار كنم با اين خمير؟! حرارتش نمي‌ديم مي‌گيد خميره، زيادم مي‌گذاريم بمونه مي‌گيد زغال شده، با كدوم ساز شما برقصيم؟!     آقاي خانه: خوب مشكل از خودته كه روش پخت و عمل‌آوري خمير و استفاده از بهبوددهنده‌ها را به طور علمي بلد نيستي.     شاطر: [با عصبانيت] تو اگه بلدي يادمون بده! اصلا نون تموم شد، بفرماييد...     راوي: 30 درصد آرد كه با هدف توليد نان توزيع مي‌شود به علت سوختن، نپختن، ورنيامدن و فرآوري غلط، قابل مصرف نبودن و... از سبد مصرف خوراك مردم حذف مي‌شود.     پرده سوم- داخلي- منزل     آقاي خانه‌ [سر سفره شام خطاب به پسرش]: پسرجان! اين طوري كه تو خمير وسط نانو درمياري كه هيچي ازش نمي‌مونه.     خانم خانه [لحني دلسوزانه]: اشكالي نداره. بچه‌ام شكمش باد مي‌كنه اين خميرارو مي‌خوره.     آقاي خانه [هشداردهنده]: خانم پول پاي اين نون رفته‌ها.     خانم خانه: خوب حال خسيس. مگه چقدر پولشه؟! اصلا از اين به بعد يك بسته نون اضافي بخر كه هي غر نزني.     آقاي خانه: ‌درسته كه اين نون ارزونه. اما يارانه‌شو دولت مي‌ده كه در حقيقت پول اين مملكته و اگه اين يارانه درست خرج نشه دودش تو چشم خودمون مي‌ره...     راوي: دولت سالانه حدود 3000 ميليارد تومان هزينه سوبسيد براي گندم پرداخت مي‌كند كه 30 درصد ضايعات نان نامطلوب موجب مي‌شود تا 900 ميليارد تومان در رديف ضايعات محاسبه و دور ريخته شود.     البته 900 ميليارد تومان رقم سنگين و مورد توجه دولتمردان است.     ***     تا اين جاي كار وزارتخانه‌هاي جهاد كشاورزي، بازرگاني و صنايع به اين آمار واقف هستند كه ضايعات عظيم نان وجود دارد. مهمتر اينكه حضرات مستحضرند اين ضايعات تنها با دخالت خارجي و در اثر كم‌كاري كارخانجات و كارگاه‌هاي توليدي و نانوايي‌هاي سنتي حادث نشده بلكه عدم مديريت مسوولان و عدم اصلاح كيفي آردها نقش مهم و اساسي در آن دارد.     وزارت فخيمه بازرگاني نيك آگاه است اگر كيفيت آرد و نان افزايش بيابد و بهبوددهنده‌ها مورد استفاده قرار گيرند:     الف) همه‌ي بخش‌ها و اطراف و وسط قرص نان (بدون سوخته شدن يا خمير ماندن) پخته شده و قابل مصرف مي‌شود.     ب) قدرت و مدت ماندگاري نان افزايش مي‌يابد و ضايعات نان نخواهيم داشت.     ج) اين حركت ملي در مورد بهبود كيفيت آرد و نان هر سال حدود 1000 ميليارد تومان به ثروت ملي كشور و كاهش واردات و وابستگي و در نتيجه به نوعي افزايش توليد و اشتغال مي‌افزايد.     آيا كسي در بين مقامات كشوري، مديران و تصميم‌سازان مخالف اين رويه است كه با يك حركت صحيح اصلاحي و آن هم در بحبوحه‌ي خشكسالي مثلا 2 ميليون تن گندم كمتر وارد كنيم يا از بين نبريم.     راستي چه كساني مخالفند؟! به جز آنها كه به خريد بيشتر كالاها از خارج از جمله گندم‌ علاقه‌مند هستند.     چرا وزارت بازرگاني راه‌كاري جايگزين بخشي از واردات گندم نمي‌كند؟     يادمان باشد چند سال قبل كه بحث غني‌سازي آرد و اصلاح آن از طريق افزودن آهن براي جبران كمبود آهن صورت گرفت، چون با حمايت سازمان بهداشت جهاني و كمك مالي آنها بود، ابتدا طرح در استان بوشهر به صورت پايلوت انجام و سپس در حدود 80 درصد كارخانه‌ها اعمال شد. آيا «طرح ملي افزايش خاصيت و كيفيت نان»‌ هم بايد با حمايت مجامع بين‌المللي پيشنهاد شود تا مقبول طبع قرار گيرد. مسلما خارجي‌ها به دليل سود سرشار خود از صدور گندم به ايران و فروش ماشين‌آلات صنعتي هرگز چنين طرحي را مورد توجه قرار نمي‌دهند. اما دلسوزان مملكت...

4/10/87